KMSKA-werf in beeld: de keuze van de werffotograaf (deel 5)

Karin Borghouts brengt als werffotograaf de verbouwing van het Koninklijk Museum voor Schone Kunsten Antwerpen in beeld. In de aanloop naar de werfbezoeken eind augustus blikt ze de komende weken terug op de beelden die haar het meeste bijbleven.

Atoomkluis

20 november 2011

“Een foto in de kelders, van een kluisdeur die er nu niet meer is. Het is de toegang tot de atoomschuilkelder die in de jaren 50, tijdens de Koude Oorlog gebouwd werd en nu weer afgebroken moest worden wegens niet meer aangepast aan de hedendaagse normen voor bewaring van schilderijen. Kijk eens hoe de dikke betonnen wand de atoomdreiging van die tijd weerspiegelt.”

- Karin Borghouts

OP ZATERDAG 23, ZONDAG 24, ZATERDAG 30 OF ZONDAG 31 AUGUSTUS KAN JE EEN BEZOEK BRENGEN AAN DE MUSEUMWERF. RESERVEREN KAN VIA INFO CULTUUR, WISSELSTRAAT 12 (HOEK GROTE MARKT), 2000 ANTWERPEN, T 32 (0)3 338 95 85 (VAN DINSDAG TOT EN MET ZATERDAG TUSSEN 11.00 EN 17.45) OF ONLINE VIA WWW.INFOCULTUUR.BE

 

KMSKA-werf in beeld: de keuze van de werffotograaf (deel 4)

Karin Borghouts brengt als werffotograaf de verbouwing van het Koninklijk Museum voor Schone Kunsten Antwerpen in beeld. In de aanloop naar de werfbezoeken eind augustus blikt ze de komende weken terug op de 10 beelden die haar het meeste bijbleven. 

Werfbeeld Karin Borghouts

20 maart 2013

“Tijdens de ontruiming van het museum was het nodig om op sommige plekken de deuropening  te verhogen, om de doorgang van enkele zeer grote schilderijen mogelijk te maken. Het is een merkwaardig zicht. Ik vraag me af hoe deze werken ooit in deze zalen zijn binnengeraakt.”

- Karin Borghouts

OP ZATERDAG 23ZONDAG 24, ZATERDAG 30 OF ZONDAG 31 AUGUSTUS KAN JE EEN BEZOEK BRENGEN AAN DE MUSEUMWERF. RESERVEREN KAN VIA INFO CULTUUR, WISSELSTRAAT 12 (HOEK GROTE MARKT), 2000 ANTWERPEN, T 32 (0)3 338 95 85 (VAN DINSDAG TOT EN MET ZATERDAG TUSSEN 11.00 EN 17.45) OF ONLINE VIA WWW.INFOCULTUUR.BE

 

KMSKA-werf in beeld: de keuze van de werffotograaf (deel 3)

Karin Borghouts brengt als werffotograaf de verbouwing van het Koninklijk Museum voor Schone Kunsten Antwerpen in beeld. In de aanloop naar de werfbezoeken eind augustus blikt ze de komende weken terug op de 10 beelden die haar het meeste bijbleven.

Werfbeeld Karin Borghouts22 maart 2013

“Een vreemd en uniek zicht op de museumzalen op de bovenverdieping. Een beeld dat waarschijnlijk ook niet meteen meer terugkomt. De zalen zijn nu echt wel leeg en klaar voor de renovatie, al ziet het er nog erg schoon uit. De grote hoogte valt extra op nu.”

- Karin Borghouts

OP ZATERDAG 23, ZONDAG 24, ZATERDAG 30 OF ZONDAG 31 AUGUSTUS KAN JE EEN BEZOEK BRENGEN AAN DE MUSEUMWERF. RESERVEREN KAN VIA INFO CULTUUR, WISSELSTRAAT 12 (HOEK GROTE MARKT), 2000 ANTWERPEN, T 32 (0)3 338 95 85 (VAN DINSDAG TOT EN MET ZATERDAG TUSSEN 11.00 EN 17.45) OF ONLINE VIA WWW.INFOCULTUUR.BE

KMSKA-werf in beeld: de keuze van de werffotograaf (deel 2)

Werfbeeld ingepakte zaal - Karin Borghouts

25 september 2013

“Hoe de ruimte zelf wordt ingepakt zie je op deze foto. Mooi symmetrisch in beeld gebracht zoals de negentiende-eeuwse architectuur ook bedacht is. Er staan voetstappen op de muur, alsof een niet aan de zwaartekracht onderhevige bouwvakker er kriskras nog een inspectierondje op heeft gelopen. Het bovenlicht zorgt voor een mooi egaal licht.”

- Karin Borghouts

OP ZATERDAG 23, ZONDAG 24, ZATERDAG 30 OF ZONDAG 31 AUGUSTUS KAN JE EEN BEZOEK BRENGEN AAN DE MUSEUMWERF. RESERVEREN KAN VIA INFO CULTUUR, WISSELSTRAAT 12 (HOEK GROTE MARKT), 2000 ANTWERPEN, T 32 (0)3 338 95 85 (VAN DINSDAG TOT EN MET ZATERDAG TUSSEN 11.00 EN 17.45) OF ONLINE VIA WWW.INFOCULTUUR.BE

KMSKA-werf in beeld: de keuze van de werffotograaf (deel 1)

Karin Borghouts brengt als werffotograaf de verbouwing van het Koninklijk Museum voor Schone Kunsten Antwerpen in beeld. In de aanloop naar de werfbezoeken eind augustus zal ze de komende weken terugblikken op de 10 beelden die haar het meeste bijbleven. 

Werfbeeld - Ingepakte Rubens - Karin Borghouts

9 februari 2012

“Een gespecialiseerde werkploeg heeft de schilderijen van Rubens van de muur gehaald en verzameld op een grote staander in het midden van de ruimte. Stofvrij en schokwerend ingepakt wordt het enorme pak zelf haast een kunstwerk in de Rubenszaal. Een ondertussen alweer voorbije installatie die wel een topper van een foto heeft nagelaten.”

- Karin Borghouts

Op zaterdag 23, zondag 24, zaterdag 30 of zondag 31 augustus kan je een bezoek brengen aan de museumwerf. Reserveren kan via Info Cultuur, Wisselstraat 12 (hoek Grote Markt), 2000 Antwerpen, T 32 (0)3 338 95 85 (van dinsdag tot en met zaterdag tussen 11.00 en 17.45) of online via www.infocultuur.be

 

Puzzelwerk op de museumwerf

Nog even en de eerste fase van de verbouwingen van het KMSKA kan worden afgerond. Daarom treft de aannemer al enkele voorbereidingen voor de tweede fase van het masterplan: de bouw van een nieuw museum IN het bestaande museumgebouw.

Eerder werden de vier grote patio’s in het museum klaargemaakt voor de bouw van het verticale museum van Kaan architecten. In die patio’s komen de vier zogenaamde poten van dat nieuwe museumvolume. Ter hoogte van de zolderverdieping zal één grote museumzaal die poten met elkaar verbinden als een soort van tafelblad op grote hoogte. Van buitenaf zal dit verticale museum niet zichtbaar zijn. Maar er zullen wel enkele verbindingen gemaakt worden tussen de oude en de nieuwe zalen. Ter hoogte van de Van Dyck- en Jordaenszaal bijvoorbeeld, de zaal die aan de monumentale Rubenszaal van het museum grenst.

In 800 stukken

Als voorbereiding op de constructie van de verbinding in deze zaal moest de aannemer aan één zijde de sierlijst verwijderen. De verschillende onderdelen van die sierlijst (800 afzonderlijke stukken in het totaal) werden vervolgens genummerd en veilig opgeborgen zodat ze bij de heropbouw van deze zaal opnieuw in elkaar gepuzzeld kunnen worden. Een stevig werkje dat fotografe Karin Borghouts voor het museum in beeld bracht.

Kom dat zien

Aan het einde van de zomer, voor het KMSKA start met de tweede fase van de verbouwing, kan je een bezoek brengen aan de werf en wel op zaterdag 23, zondag 24, zaterdag 30 of zondag 31 augustus. Een rondleiding duurt ongeveer 40 minuten en kost 5 euro per persoon. Wees er snel bij want het aantal tickets is beperkt. Draag gemakkelijke kledij bij je bezoek. Veiligheidshelm en veiligheidsschoenen zijn niet nodig. De locatie is helaas niet toegankelijk voor rolstoelgebruikers.

Reserveren kan vanaf 16 juni via Info Cultuur, Wisselstraat 12 (hoek Grote Markt), 2000 Antwerpen, T 32 (0)3 338 95 85 (van dinsdag tot en met zaterdag tussen 11.00 en 17.45) of online via www.infocultuur.be

Ondertussen op de museumwerf: slijpen, hijsen en verbrijzelen

Dat het vooruit gaat op de museumwerf. De eerste fase van de verbouwingen -die voornamelijk sloopwerken omvat – zal in het najaar afgerond zijn. Daarna kan de bouw beginnen van o.a. het verticale museum van Kaan Architecten. De voorbije weken werden de patio’s middenin het museumgebouw alvast voorbereid op de bouw van dat verticale museum. De hoogste tijd dus om fotografe Karin Borghouts nog eens op pad te sturen.

Het nieuwe verticale museum van Kaan Architecten – dat in de tweede fase van de verbouwing gerealiseerd wordt – krijgt een plek in 4 bestaande patio’s die in de loop der jaren werden dichtgemaakt. Op dit moment worden die patio’s klaargemaakt voor de bouw van dat verticale museum. Het dak ging er eerder al af waarna de aannemer en zijn team de betonnen dakconstructies in de verschillende patio’s afbraken. Daar kwam best wat werk bij kijken.

Zo moest elke patio eerst worden volgebouwd met stellingen die de in stukken geslepen betonconstructie konden dragen tot ze door de torenkraan – die sinds mei vorig jaar in het hart van het museum staat – uit het gebouw kon worden geplukt. Daar verpulvert een graafkraan met betoncrusher de stukken en dat met minimale geluidsoverlast. De kraan heeft ongeveer een kwartier nodig om de stukken van 5 meter breed en 4 à 5,5 ton zwaar te verbrijzelen. Op deze manier wordt er per patio maar liefst 78 ton beton afgevoerd, 312 ton in het totaal dus.

Afbraakwerken in het museum

Fotografe Karin Borghouts trekt op geregelde tijdstippen naar de museumwerf om er de voortgang van de verbouwingswerken vast te leggen. Eind september trok ze haar veiligheidsschoenen aan, zette ze haar helm op en maakte ze deze unieke werfbeelden. 

De weg naar het nieuwe depot

Het is zover! Het nieuwe interne depot in KMSKA is opgeleverd en – het moet gezegd – het ziet er geweldig uit.

Deze ruimte in het hart van het museumgebouw zal alle schilderijen herbergen die het KMSKA tijdens de volgende fases van de verbouwingen niet meer zullen verlaten. Denk bijvoorbeeld aan de kolossale werken van Peter Paul Rubens. Op vraag van het museum bracht fotografe Karin Borghouts zowel de afbraak van de oude atoomkluis als de opbouw van het nieuwe depot in beeld. Dat leverde enkele spectaculaire foto’s op. Een terugblik op de eerste grote fase van het masterplan.

Atoomkluis in afbraakAtoomkluis in afbraakAtoomkluis in afbraakAtoomkluis in afbraakAtoomkluis in afbraakAtoomkluis in afbraak
Intussen op de museumwerfIntussen op de museumwerfIntussen op de museumwerfIntussen op de museumwerfIntussen op de museumwerfIntussen op de museumwerf
Bijna klaarBijna klaarGloednieuwGloednieuwGloednieuwGloednieuw

De weg naar het nieuwe depot, a set on Flickr.

Op zaterdag 6 april 2013, nadat alle schilderijen een plaats gekregen hebben, kan je het depot bezoeken. Hou de website of de Facebookpagina van het museum in de gaten om te ontdekken hoe je een plaats kan reserveren.

Hoe krijg je een atoomkluis klein?

De eerste grote uitdaging in het masterplan voor het nieuwe KMSKA is zonder twijfel de afbraak van de atoomkluis in het hart van het museumgebouw. Die werd in jaren 50 van de vorige eeuw gebouwd om de museumcollectie te beschermen tegen een kernaanval. Dat ze dus niet zomaar klein te krijgen is, spreekt voor zich. Maar waar een wil, man- en machinekracht is, is een weg. Geert Rondelez is projectleider bij Roegiers, de aannemer verantwoordelijk voor de eerste fase van het masterplan. Hij vertelt hoe hij en zijn team de kluis met de grond gelijk maken.

Dat het geen eenvoudige klus zou worden wist Rondelez al voor hij eraan begon. “In haar originele toestand bestond de atoomkluis uit zwaar gewapend beton – wapeningsstaven met een diameter van 40 mm waren eerder standaard dan uitzondering – dat langs de binnenzijde extra verstevigd was met stalen zwaluwstaartplaten. De constructie was 5,5 meter breed, 21 meter lang en 9 meter hoog. De korte zijden van de kluis waren 1,5 meter dik, de lange zijden 0,75 meter en de dakplaat had een gemiddelde dikte van 1,5 meter. Het totaalgewicht van de kluis bedroeg 2150 ton. Er zat 550 m3 gewapend beton in.”

De atoomkluis in haar originele toestand, voor de aanvang van de afbraakwerken

De atoomkluis in haar originele toestand, voor de aanvang van de afbraakwerken

Hoe begin je aan de afbraak van zo’n monster?

Voor de start van de afbraakwerken, moest de aannemer een toegangsweg tot aan de kluis creëren. Daarom is de vloer van één van de museumzalen uitgebroken.

Voor de start van de afbraakwerken, moest de aannemer een toegangsweg tot aan de kluis creëren. Daarom is de vloer van één van de museumzalen uitgebroken.

Geert Rondelez: “Voor we met de afbraakwerken konden starten, moesten we een toegangsweg tot aan de kluis creëren. Daarom hebben we de vloer van één van de museumzalen uitgebroken. Vervolgens moesten we een doorgang maken doorheen een gemetste muur van 1 meter dik. Die muur schermt de oorspronkelijke bomwerende stockageplaats van de kunstwerken af van de rest van het museum, wat meteen verklaart waarom hij zo dik is. De volgende stap was: bekijken welk type van machine we konden gebruiken. We waren daarbij afhankelijk van de breedte van de buitendeur. Omdat die beperkt was en we qua werkruimte in en rond de kluis ook al niet veel speling hadden, konden we enkel met twee minigravers van 3,5 ton aan de slag gaan.”

Hoe gingen jullie vervolgens te werk?

Met het vrijgekomen puin heeft de aannemer een berg gemaakt waarop de minigravers geplaatst konden worden. Omdat de machines maar tot 5 meter hoog kunnen reiken en de atoomkluis maar liefst 9 meter hoog is, moesten er een puinberg met een hoogte van minimaal 4 meter gemaakt worden

Met het vrijgekomen puin heeft de aannemer een berg gemaakt waarop de minigravers geplaatst konden worden. Omdat de machines maar tot 5 meter hoog kunnen reiken en de atoomkluis maar liefst 9 meter hoog is, moesten er een puinberg met een hoogte van minimaal 4 meter gemaakt worden

Geert Rondelez: “De afbraak moest bovenaan de centrale kopwand starten. Maar omdat er niet veel ruimte was tussen de atoomkluis en de oorspronkelijke bunker moesten we eerst een doorbaak door de zijwand, de tussenwand en de kopwand van de kluis maken om zo een route te creëren waarmee we de machines op de juiste startpositie konden krijgen. Los van de atoomkluis moest ook de vloer van de oorspronkelijke bunker afgebroken worden. Met het vrijgekomen puin hebben we een berg gemaakt waarop we de minigravers konden plaatsen. Omdat de machines slechts tot 5 meter hoog kunnen reiken en de atoomkluis maar liefst 9 meter hoog is, moesten we een puinberg met een hoogte van minimaal 4 meter voorzien. Vervolgens konden we de bovenste helft van de kluis – de dakplaat en de bovenkant van de muren –  afbreken. Naarmate de werken vorderden, gebruikten we de onderkant van de muren als keerwand die we volstapelden met puin om een werkplatform te creëren. Eens de afbraak van de bovenste helft voldoende ver gevorderd was, konden we één van de minigravers naar beneden verplaatsen en daar aan de afbraak van de onderste helft beginnen. Tijdens de afbraakwerken worden de wapeningsstaven continu weggebrand en manueel naar buiten gedragen. Naast de eigenlijke afbraak is er ook een constante afvoer van puin. Omwille van de beperkte doorgang naar buiten toe kunnen we ook daarvoor alleen met een kleine bobcat werken.”

Hoeveel % van de kluis is er intussen verwijderd?

Geert Rondelez: “Op dit moment hebben we 95 % afgebroken. Met behulp van de twee minigravers kunnen we per dag gemiddeld 16 m3 beton wegwerken. Ik verwacht dat de volledige afbraak van de bunker tegen 15 juni voltooid zal zijn.

Omdat de afbraak van een atoomkluis niet bepaald dagelijkse kost is, stuurden we fotografe Karin Borghouts naar de museumwerf. Daar legde ze vast hoe de aannemer en zijn team de kluis met de grond gelijk maken

Atoomkluis in afbraakAtoomkluis in afbraakAtoomkluis in afbraakAtoomkluis in afbraakAtoomkluis in afbraakAtoomkluis in afbraak
Atoomkluis in afbraakAtoomkluis in afbraakAtoomkluis in afbraakAtoomkluis in afbraak

Atoomkluis in afbraak, a set on Flickr.